Τα σύκα της Μεσσηνίας αποτελούν μία από τις πιο ονομαστές γευστικές απολαύσεις και έχουν ταυτιστεί με την περιοχή και την οικονομική της ανάπτυξη. Το ξηρό σύκο έχει μια ιδιαίτερη θέση ανάμεσα στα άλλα φρούτα, διότι είναι καρπός εύγευστος, θρεπτικός και υγιεινός. Είναι φυσικά αποξηραμένο στον ήλιο και δεν περιέχει κανένα πρόσθετο χημικό. Είναι πηγή φυσικής ενέργειας για τον άνθρωπο γιατί περιέχει χρήσιμα μέταλλα, όπως ασβέστιο, φώσφορο και σίδηρο ενώ χαρακτηρίζεται για την υψηλή περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες, γεγονός που το καθιστά περιζήτητο και αναντικατάστατο. Όλα τα παραπάνω ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και ιδιότητες καθιστούν το σύκο ένα εμπορεύσιμο προϊόν.

Η επεξεργασία του σύκου γίνεται κάτω από τις κατάλληλες προδιαγραφές τεχνολογίας και υγιεινής. Η καλλιέργειά του διαρκεί 7 μήνες – από τον Απρίλιο έως τον Οκτώβριο- ενώ η συγκομιδή του γίνεται από τον Αύγουστο μέχρι τον Οκτώβριο. Οι κυριότερες χώρες στις οποίες γίνονται εξαγωγές είναι οι ΗΠΑ, ο Καναδάς, η Αυστραλία, οι χώρες της Ευρώπης και άλλες.

Από το 1930 – 1935  έχουμε τα χρόνια της ακμής της καλλιέργειας της συκιάς στο νομό Μεσσηνίας όπου έχουμε εξαγωγή των αποξηραμένων σύκων στις χώρες της Ευρώπης και στις ΗΠΑ. Την εποχή εκείνη υπήρχαν εργοστάσια παραγωγής σύκων σε 6 κοινότητες του νομού Μεσσηνίας. Στα χρόνια που ακολουθούν, η καλλιέργεια της συκιάς σιγά-σιγά αντικαθίσταται από αυτή της ελιάς. Αυτό το γεγονός  σε συνδυασμό με τις ιδιαίτερα άσχημες καιρικές συνθήκες που επικράτησαν, οδήγησαν στην μείωση της παραγωγής.

Η Ιστορία του σύκου

Το σύκο είναι εδώ και τουλάχιστον 3.000 χρόνια βασικό συστατικό της ανθρώπινης διατροφής. Για τους αρχαίους πολιτισμούς της Μεσογείου αποτελούσε είδος πρώτης ανάγκης και αναπόσπαστο μέρος του διαιτολογίου, ώστε ενίοτε αντικαθιστούσε ακόμα και το ψωμί.

Υπήρξε πολυαγαπημένο φρούτο και βασικό στοιχείο της Ελληνικής διατροφής από τα αρχαία χρόνια , αφού συνιστούσε την κύρια τροφή των αθλητών στους Ολυμπιακούς αγώνες, αλλά παράλληλα συνδεόταν με τη λατρεία του Διονύσου, της Δήμητρας και των Πυθαγορείων.

Το σύκο εκτός από θρεπτικό αποτελούσε και συμβολικό φρούτο αφού συμβόλιζε την ευημερία , τη γονιμότητα, τη γνώση και την ενότητα.

Στην Αρχαία Αθήνα τα σύκα ήταν πρώτα στις προτιμήσεις και φυσικά στην καλλιέργεια. Απαγορευόταν αυστηρά η εξαγωγή τους και υπήρχε τιμωρία σε όποιον εξήγαγε παράνομα. Αυτός ο οποίος κατήγγειλε ένα τέτοιο παραβάτη έπαιρνε αμοιβή και ονομαζόταν συκοφάντης. Αργότερα όμως το επίθετο έλαβε την αρνητική έννοια του διαβολέα.

Στην αρχαιότητα τα ξερά σύκα μνημονεύονται μαζί με τις ελιές στα ονομαστά "πυθαγόρεια" γεύματα. Γνωστά και στους βυζαντινούς ως "ισχάδες" δηλώνοντας τα σύκα που φύλασσαν όλο τον χειμώνα σε πήλινα δοχεία. Την τεχνική αυτή χρησιμοποιούσαν όλοι οι λαοί της Μεσογείου έως πρόσφατα. Οι Ρωμαίοι διατηρούσαν τα σύκα μαζί με τον μίσχο τους εμβαπτισμένα σε μέλι.

Στην Αρχαία Ελλάδα η συκιά αποτελούσε δέντρο ιερό. Σύμφωνα με την ιστορία , ένας από τους πολλούς λόγους που ώθησαν τον Ξέρξη να κατακτήσει την Ελλάδα ήταν τα ξακουστά σύκα της χώρας. Ο Όμηρος κάνοντας αναφορά για τον Οδυσσέα λέει ότι για να πιστέψει ο πατέρας του ο Λαέρτης ότι αυτός πράγματι ήταν ο γιός του, του θύμισε ότι έλαβε από αυτόν ‘τεσσαράκοντα συκάς’. Μοσχεύματα της σμυρνέϊκης συκιάς που καλλιεργείται στο νομό Μεσσηνίας μεταφέρθηκαν στην περιοχή σε διάφορες εποχές.

Εξίσου ιδιαίτερη θέση κατέχει το σύκο και στη Μυθολογία αλλά και μεταγενέστερα την εποχή της Τουρκοκρατίας.

Πολλοί Τούρκοι τσιφλικάδες είχαν μεταφέρει από τη Σμύρνη μοσχεύματα συκιάς γύρω στο 1800. Το 1908 η Ελληνική κυβέρνηση παραλαμβάνει χιλιάδες μοσχεύματα από τη Σμύρνη που είχαν εξαχθεί παράνομα αφού απαγορεύονταν οι εξαγωγές από τους Τούρκους. Από αυτά 100.000 διανέμονται στους αγρότες της Μεσσηνίας και έτσι αναπτύσσεται η καλλιέργεια της συκιάς στην περιοχή.

Οι λαοί της Μέσης Ανατολής και της Μεσογείου, παρασκευάζουν εδώ και εκατοντάδες χρόνια γλυκά, επιδόρπια και ροφήματα, αξιόλογα γαστρονομικά, όσο και θρεπτικά, εδέσματα με βάση τα ξερά σύκα.